Wygrodzenia przemysłowe są jednym z podstawowych elementów organizacji bezpiecznej przestrzeni w zakładach produkcyjnych, magazynach, centrach logistycznych i zautomatyzowanych liniach technologicznych. Ich zadaniem może być zarówno zabezpieczenie pracowników przed dostępem do strefy niebezpiecznej, jak i ochrona maszyn, wydzielenie określonego obszaru produkcji czy uporządkowanie ruchu wewnątrz hali.
Nowoczesne systemy wygrodzeń przemysłowych są przy tym znacznie bardziej rozbudowane niż klasyczne stalowe ogrodzenie. Mogą składać się z paneli siatkowych, elementów pełnych, poliwęglanu, drzwi bezpieczeństwa, zamków, wyłączników bezpieczeństwa oraz wielu dodatkowych elementów dopasowanych do konkretnej aplikacji.
Jakie rodzaje wygrodzeń przemysłowych wyróżniamy i czym kierować się przy ich wyborze?
Czym są wygrodzenia przemysłowe? Czym są wygrodzenia bezpieczeństwa?
Wygrodzenie przemysłowe to konstrukcja służąca do fizycznego wydzielenia określonej przestrzeni w zakładzie produkcyjnym, magazynie lub innym obiekcie przemysłowym.
W zależności od zastosowania może ono chronić:
- człowieka przed maszyną,
- maszynę przed nieuprawnionym dostępem,
- proces technologiczny przed ingerencją z zewnątrz,
- pracowników przed odpryskami, elementami obrabianego materiału lub innymi zagrożeniami,
- strefę magazynową przed dostępem osób nieuprawnionych,
- ciągi komunikacyjne przed ruchem maszyn i urządzeń transportowych.
Dlatego określenie „wygrodzenia przemysłowe” obejmuje bardzo szeroką grupę produktów – od prostych paneli siatkowych aż po kompletne, zamknięte kabiny procesowe.
Gdzie stosuje się wygrodzenia przemysłowe?
Systemy wygrodzeń znajdują zastosowanie praktycznie w każdej gałęzi nowoczesnego przemysłu.
Najczęściej spotykane są w:
- zakładach produkcyjnych,
- liniach montażowych,
- stanowiskach zrobotyzowanych,
- centrach obróbczych,
- magazynach,
- centrach logistycznych,
- zakładach automotive,
- przemyśle metalowym,
- przemyśle tworzyw sztucznych,
- przemyśle spożywczym,
- intralogistyce,
- automatycznych systemach transportowych,
- stanowiskach spawalniczych,
- stanowiskach laserowych,
- instalacjach paletyzujących i depaletyzujących.
Sposób wykonania wygrodzenia zależy przede wszystkim od rodzaju występującego zagrożenia.
Inaczej projektuje się ogrodzenie wokół robota przemysłowego, inaczej zabezpieczenie magazynu, a jeszcze inaczej kabinę, w której prowadzony jest proces spawania lub obróbki laserowej.
Czy dana branża jest tożsama z Twoją?
Rodzaje wygrodzeń przemysłowych
Wygrodzenia przemysłowe można podzielić przede wszystkim według ich zastosowania.
Wygrodzenia maszyn
Wygrodzenia maszyn służą do ograniczenia dostępu operatora lub osób postronnych do ruchomych i potencjalnie niebezpiecznych elementów urządzenia.
Stosuje się je między innymi przy:
- maszynach produkcyjnych,
- obrabiarkach,
- prasach,
- centrach CNC,
- maszynach pakujących,
- transporterach,
- maszynach specjalnych,
- automatycznych liniach produkcyjnych.
Wygrodzenie może obejmować całą maszynę lub jedynie wybraną strefę, w której występuje zagrożenie.
Wygrodzenia stanowisk zrobotyzowanych
Jednym z najczęstszych zastosowań wygrodzeń przemysłowych jest zabezpieczanie stanowisk z robotami przemysłowymi.
Robot może poruszać się z dużą prędkością i generować znaczne siły, dlatego jego przestrzeń robocza musi być odpowiednio zabezpieczona.
Wygrodzenie stanowiska zrobotyzowanego może obejmować:
- robota,
- pozycjonery,
- stoły obrotowe,
- przenośniki,
- magazyny detali,
- urządzenia procesowe,
- stacje odbioru i podawania produktu.
Do wejścia operatora do strefy wykorzystuje się najczęściej drzwi wyposażone w odpowiednio dobrany system bezpieczeństwa.
Wygrodzenia linii produkcyjnych
W przypadku dużych instalacji pojedyncze maszyny często tworzą jedną rozbudowaną linię technologiczną.
System wygrodzeń może wtedy obejmować całą linię lub kilka niezależnych stref.
Modułowa konstrukcja pozwala dostosować przebieg wygrodzenia do układu urządzeń, słupów hali, przenośników oraz przejść dla operatorów.
Wygrodzenia magazynowe
Wygrodzenia przemysłowe wykorzystuje się również do organizacji przestrzeni magazynowej.
Można za ich pomocą tworzyć:
- boksy magazynowe,
- magazyny narzędzi,
- magazyny części zamiennych,
- strefy komponentów,
- obszary ograniczonego dostępu,
- wydzielone strefy kompletacji,
- zabezpieczenia wartościowych produktów.
W tym przypadku konstrukcja pełni przede wszystkim funkcję organizacyjną oraz kontroli dostępu.
Wygrodzenia logistyczne
Rozwój automatycznych systemów transportowych sprawił, że wygrodzenia coraz częściej wykorzystywane są także w intralogistyce.
Mogą wydzielać:
- trasy transportowe,
- strefy pracy urządzeń transportowych,
- strefy automatycznych magazynów,
- przenośniki,
- systemy sortujące,
- obszary załadunku i rozładunku.
W odpowiednio zaprojektowanym zakładzie system wygrodzeń pomaga uporządkować ruch ludzi, maszyn i transportowanych produktów.
Siatka, poliwęglan czy panel pełny?
Rodzaj zastosowanego wypełnienia jest jedną z najważniejszych decyzji podczas projektowania wygrodzenia przemysłowego.
Nie istnieje jedno rozwiązanie odpowiednie do każdej aplikacji.
Wygrodzenia siatkowe
Panele siatkowe należą do najczęściej stosowanych rozwiązań w automatyce przemysłowej.
Ich największymi zaletami są:
- dobra widoczność procesu,
- swobodny przepływ powietrza,
- stosunkowo niewielka masa,
- prosty montaż,
- możliwość łatwej rozbudowy,
- korzystny stosunek ceny do możliwości.
Wygrodzenia siatkowe bardzo dobrze sprawdzają się przy robotach przemysłowych, liniach produkcyjnych i maszynach, w których nie występuje konieczność zatrzymywania drobnych odprysków czy zanieczyszczeń.
Wygrodzenia z poliwęglanu
Poliwęglan stosuje się przede wszystkim tam, gdzie operator powinien dobrze widzieć proces, ale sama siatka nie zapewnia odpowiedniego oddzielenia strefy.
Przezroczyste panele mogą ograniczyć wydostawanie się z maszyny drobnych elementów, chłodziwa lub innych zanieczyszczeń, jednocześnie zachowując dobrą widoczność stanowiska.
Takie rozwiązanie jest często stosowane przy maszynach technologicznych i stanowiskach wymagających wizualnej kontroli procesu.
Wygrodzenia pełne
Panele pełne wykorzystuje się wtedy, gdy strefa robocza powinna zostać mocniej odseparowana od otoczenia.
Mogą znaleźć zastosowanie między innymi w procesach generujących:
- pył,
- zabrudzenia,
- odpryski,
- intensywne światło,
- iskry,
- inne czynniki, które powinny pozostać wewnątrz stanowiska.
W wielu instalacjach stosuje się również wygrodzenia hybrydowe, łączące w jednej konstrukcji siatkę, poliwęglan oraz panel pełny.
Pozwala to dobrać zabezpieczenie dokładnie do charakteru konkretnej części stanowiska.
Modułowe wygrodzenia przemysłowe
W nowoczesnych zakładach produkcyjnych dużą przewagę mają modułowe systemy wygrodzeń.
Zamiast wykonywania całej konstrukcji jako indywidualnej konstrukcji spawanej stosuje się system powtarzalnych elementów:
- słupków,
- paneli,
- drzwi,
- mocowań,
- narożników,
- elementów dodatkowych.
Takie rozwiązanie znacznie ułatwia projektowanie i późniejszą przebudowę instalacji.
Jeżeli zmieni się maszyna, robot lub układ technologiczny, istniejące wygrodzenie można w wielu przypadkach przebudować i ponownie wykorzystać jego elementy.
Ma to duże znaczenie szczególnie w zakładach, w których linie produkcyjne są regularnie modernizowane.
Drzwi i systemy dostępu do wygrodzeń
Samo ogrodzenie nie wystarczy, jeżeli operator musi regularnie wchodzić do zabezpieczonej strefy.
Dlatego bardzo istotnym elementem systemu są drzwi i bramy.
W zależności od przestrzeni dostępnej na hali mogą być stosowane między innymi:
- drzwi skrzydłowe,
- drzwi dwuskrzydłowe,
- drzwi przesuwne,
- bramy przesuwne,
- większe bramy serwisowe.
Sposób zabezpieczenia wejścia powinien wynikać z oceny ryzyka i sposobu działania maszyny.
W instalacjach maszynowych drzwi mogą współpracować z systemem bezpieczeństwa maszyny, tak aby ich otwarcie powodowało odpowiednią reakcję systemu sterowania.
Jak dobrać wysokość i odległość wygrodzenia od maszyny?
Jednym z częstszych błędów jest traktowanie wygrodzenia wyłącznie jako bariery, którą wystarczy ustawić możliwie blisko maszyny.
W rzeczywistości podczas projektowania należy uwzględnić między innymi:
- rodzaj zagrożenia,
- zasięg elementów ruchomych,
- możliwość sięgnięcia przez lub ponad wygrodzenie,
- wysokość paneli,
- wielkość otworów,
- odległość od strefy niebezpiecznej,
- przestrzeń serwisową,
- sposób wejścia operatora,
- możliwość ewakuacji,
- transport materiałów do i ze stanowiska.
Zbyt małe wygrodzenie może nie zapewnić odpowiedniego oddzielenia strefy, natomiast zbyt duże niepotrzebnie zajmuje przestrzeń produkcyjną i zwiększa koszt inwestycji.
Dlatego dobór systemu powinien odbywać się już podczas projektowania całej maszyny lub stanowiska.
Wygrodzenia przemysłowe a bezpieczeństwo maszyn
W przypadku zabezpieczania maszyny wygrodzenie nie powinno być traktowane jako niezależny element wyposażenia hali.
Jest częścią całej koncepcji bezpieczeństwa stanowiska.
Należy uwzględnić między innymi ocenę ryzyka, rodzaj maszyny, dostęp operatora oraz występujące zagrożenia.
Istotne są również odpowiednie normy dotyczące bezpieczeństwa maszyn, osłon oraz odległości bezpieczeństwa.
W Europie wymagania dotyczące maszyn są obecnie związane z Dyrektywą Maszynową 2006/42/WE, natomiast od 20 stycznia 2027 r. zastosowanie będzie miało Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/1230 w sprawie maszyn.
Z tego powodu warto patrzeć na system wygrodzenia nie tylko przez pryzmat ceny panelu, lecz jako na jeden z elementów kompletnego systemu bezpieczeństwa.
Jak wybrać odpowiednie wygrodzenie przemysłowe?
Przed wyborem systemu warto odpowiedzieć na kilka podstawowych pytań.
Co znajduje się wewnątrz wygrodzenia?
Innego rozwiązania wymaga robot przemysłowy, innego magazyn, a jeszcze innego proces spawalniczy czy laserowy.
Przed czym ma chronić wygrodzenie?
Należy określić, czy głównym zagrożeniem jest ruch maszyny, dostęp człowieka, odpryski, pył czy proces technologiczny.
Czy operator musi obserwować proces?
Jeżeli tak, warto rozważyć panel siatkowy albo przezroczysty poliwęglan.
Jak często konieczne będzie wejście do strefy?
Wpływa to na liczbę i rodzaj drzwi oraz sposób organizacji dostępu.
Czy stanowisko może być w przyszłości przebudowywane?
W takim przypadku szczególnie korzystny może być system modułowy.
Czy przez wygrodzenie przechodzą przenośniki lub transportowany produkt?
Takie miejsca wymagają odpowiedniego zaprojektowania otworów technologicznych i zabezpieczenia dostępu do strefy niebezpiecznej.
Dlaczego warto stosować modułowe systemy wygrodzeń?
Dobrze zaprojektowany system wygrodzeń przemysłowych daje znacznie więcej niż samo fizyczne oddzielenie maszyny od operatora.
Pozwala:
- zwiększyć bezpieczeństwo stanowiska,
- uporządkować przestrzeń produkcyjną,
- ograniczyć dostęp osób nieuprawnionych,
- poprawić organizację ruchu,
- łatwiej modernizować instalację,
- stworzyć spójny standard bezpieczeństwa w całym zakładzie.
Przy dużych zakładach szczególnie istotna jest standaryzacja.
Wykorzystanie jednego systemu paneli, słupków i drzwi w wielu maszynach ułatwia utrzymanie, rozbudowę i późniejsze modyfikacje.
Wygrodzenia przemysłowe GENMACS
Systemy wygrodzeń GENMACS są przeznaczone do budowy modułowych zabezpieczeń dla maszyn, robotów, linii produkcyjnych oraz innych instalacji przemysłowych.
Modułowa konstrukcja umożliwia dopasowanie wygrodzenia zarówno do niewielkiej pojedynczej maszyny, jak i rozbudowanego stanowiska zrobotyzowanego lub całej linii technologicznej.
W zależności od potrzeb projekt może wykorzystywać różne typy paneli, drzwi i elementów dostępowych.
Dzięki temu system może zostać dopasowany nie tylko do wymagań bezpieczeństwa, ale również do układu hali, procesu produkcyjnego oraz planowanych przyszłych modernizacji.
Podsumowanie
Wygrodzenia przemysłowe obejmują znacznie więcej niż klasyczne ogrodzenie wykonane z panelu siatkowego.
Mogą zabezpieczać maszyny, roboty i całe linie technologiczne, wydzielać magazyny, organizować transport wewnętrzny lub oddzielać specjalistyczne procesy produkcyjne.
Najważniejszym etapem jest prawidłowe określenie funkcji wygrodzenia.
Dopiero wtedy można dobrać jego konstrukcję, wysokość, rodzaj panelu, drzwi oraz sposób zabezpieczenia dostępu.
W przypadku nowoczesnych zakładów produkcyjnych szczególnie korzystne są systemy modułowe, które umożliwiają łatwiejszą konfigurację, rozbudowę i dostosowywanie instalacji do zmieniających się potrzeb produkcji.
FAQ – najczęściej zadawane pytania o wygrodzenia przemysłowe
Co to są wygrodzenia przemysłowe?
Wygrodzenia przemysłowe to systemy służące do wydzielania i zabezpieczania określonych stref w zakładach produkcyjnych, magazynach i centrach logistycznych. Mogą chronić ludzi przed maszynami, zabezpieczać proces technologiczny albo ograniczać dostęp do wybranego obszaru.
Jakie są rodzaje wygrodzeń przemysłowych?
Najczęściej wyróżnia się wygrodzenia maszynowe, wygrodzenia stanowisk zrobotyzowanych, wygrodzenia linii produkcyjnych, magazynowe, logistyczne, procesowe oraz akustyczne. Można je również podzielić według zastosowanego wypełnienia na siatkowe, poliwęglanowe, pełne i hybrydowe.
Jakie wygrodzenie zastosować do robota przemysłowego?
Dobór wygrodzenia stanowiska zrobotyzowanego powinien wynikać z oceny ryzyka, zasięgu robota, charakteru procesu oraz sposobu obsługi stanowiska. W wielu aplikacjach stosuje się modułowe panele siatkowe połączone z drzwiami wyposażonymi w odpowiednie elementy systemu bezpieczeństwa.
Siatka czy poliwęglan – co wybrać?
Siatka zapewnia bardzo dobrą widoczność i wentylację oraz dobrze sprawdza się przy typowych stanowiskach automatyki. Poliwęglan jest korzystny tam, gdzie poza ograniczeniem dostępu potrzebne jest również większe odseparowanie procesu od otoczenia.
Czy wygrodzenia przemysłowe można rozbudować?
W przypadku systemów modułowych najczęściej tak. Konstrukcja oparta na słupkach i wymiennych panelach pozwala zmieniać przebieg wygrodzenia, dodawać kolejne elementy lub dostosowywać je do przebudowywanego stanowiska.
Ile kosztuje wygrodzenie przemysłowe?
Cena zależy od długości i wysokości wygrodzenia, rodzaju paneli, liczby słupków, drzwi, zamków i dodatkowych elementów. Istotny wpływ na koszt ma również geometria stanowiska oraz wymagania dotyczące bezpieczeństwa. Dlatego dokładną wycenę najlepiej przygotować na podstawie rzutu lub modelu stanowiska. Zapytaj nas o wycenę, odeślemy zapytanie w przeciągu 1 dnia 😉
